Kadmiyum mesleki maruziyet etkileri

Genel Bilgiler

Kadmiyum (Cd) gümüşümsü beyaz, yumuşak, parlak bir metaldir. Erime noktası 320.9°C, kaynama noktası 767.3°C’dir. Kimyasal bileşiklerde çoğunlukla iki değere sahiptir ve ayrıca koordinasyon numarası dört ile kompleksler oluşturur. Kadmiyum havada stabildir; ılık havada oksitlenir, ısıtılınca kadmiyum oksit oluşturmak üzere yanar (CdO). Halojenlerin varlığında ısıtıldığında kadmiyum halidleri oluşturmak üzere reaksiyona girer (örneğin kadmiyum klorür, CdCl2).

Kadmiyum ve kadmiyum bileşikleri (Biyolojik olarak inhale edilebilir toz ve aerosoller şeklinde bulunur)

Formül (kadmiyum) : Cd -CAS  No (kadmiyum) : 7440-43-9

KADMİYUMUN SAĞLIK ÜZERİNDE ETKİLERİ

VÜCUDA GİRİŞİ VE ETKİSİ

Maddeler esas olarak toz ve duman halinde solunum ve gastrointestinal sistemden alınır. Kadmiyum ve bazı inorganik bileşikleri ayrıca deri yoluyla da vücuda alınabilir. Vücuda alınan kadmiyumun büyük bir kısmı dokulara karaciğer aracılığıyla yayılır, burada kadmiyum metallotiyoneine bağlanır. Uzun süreli maruziyetlerden sonra absorbe edilen kadmiyumun yaklaşık %50- %75’i karaciğer ve böbrekte bulunur. Vücut tarafından alınan kadmiyumun çoğu feçesle atılır ve idrar ve feçes yoluyla atılımı çok yavaştır.

Sigara önemli bir Kadmiyum kaynağıdır. Bir adet sigara 1- 2 mikrogram Cd içerir.

Akut etkileri

Yüksek dozda hava ile solunması durumunda 4 ile 10 saat arasında pnomoni ve akciğer ödemi yapar . 5 mg/m3 havanın 8 saat solunması ölüme neden olur.

Burun, boğaz, larinks ve bronş mukoz membranlarının iritasyonu, kadmiyum buhar veya dumanlarının inhalasyonundan saatler sonra (üç güne kadar) gelişir ve öksürük, dispne, yutma zorluğu, göğüs ağrıları, metal dumanı ateşi (terleme nöbetleri, üşüme, artmış atım hızı), bazen akciğer ödemi ve böbrek hasarı oluşabilir

Ayrıca işyerinde nadir görülen oral alım sonrasında bulantı, kusma, mide ağrısı, sindirim bozuklukları, diyare, baş ağrıları, baş dönmesi ve şok gelişebilir.

Kronik Etkileri

Genel olarak hedef organ böbrektir. Toksik etkiler genellikle 6-10 yıl arasında görünür .

proksimal tubuler disfonksiyona bağlı düşük molekül ağrılıklı protein kaçağı başlar .

Fanconi sendromu gelişebilir (amino asidüri, glikozuri, fosfatüri, renal tubuler asidozis)

Hiperkalsiüriye bağlı böbrek taşı gelişimi olabilir.

Kadmiyum maruziyeti kemikler üzerinde etkilidir bu sebeple osteoporoz ve osteamalasia meydana gelebilir

Epidemiyolojik çalışmalar Prostat, testis ve Akciğer kanseri gelişimine neden olduğunu göstermiştir .  İnsanda Karsinojen etkililer grubu olan Grup 1 de sınıflanmıştır.

Kronik intoksikasyon kendini özellikle akciğer inflamasyonu (pulmoner amfizem) ve proteinüri ile birlikte böbrek tübüler hasarı ile gösterir, her iki durum da maruziyetin yoğunluğu ve kişisel duyarlılığa bağlıdır. Ek olarak, anemi, karaciğer hasarı ve kemik mineralizasyon bozuklukları gelişebilir. Epidemiyolojik çalışmalar insanlarda maruziyet ile akciğer ve böbrek kanseri oluşumu arasındaki pozitif korelasyon açısından yeterli kanıt sunmaktadır.

Yıllar süren maruziyet sonucunda belirgin yorgunluk, kronik rinit, nazal mukoza atrofisi, koku duyusu azalması veya kaybolması, obstruktif ventilasyon bozuklukları sonucu dispne, böbrek ve karaciğer hasarı, kilo kaybı, belirli üretim süreçlerindeki yüksek düzey maruziyetlerden sonra bronşiyal veya renal karsinom gibi semptom veya bozulma gelişebilir .

Hangi iş kollarında dikkatli olmak gerekir

  • Kurşun ve çinko cevherlerinin eritilmesi, kadmiyum ve alaşımlarının termal süreçlerle üretimi (tavlama, eritme, kalıplama, sertleştirme, işlem sonrası toz filtrelerinde çalışma),
  • Kadmiyum veya kadmiyum alaşımlarının işlenmesi (sertleştirme, lehimleme, kaynak, buhar depolanması),
  • Kadmiyum kaplı objeleri kesme ve kaynak yapma,
  • Nikel kadmiyum akümülatörlerinin üretimi, çözünebilir kadmiyum bileşikleri (kadmiyum sülfat, kadmiyum nitrat), kadmiyum pigmentleri ve kadmiyum içeren stabilizatörler,
  • Özel dikkat gerektiren işleme (yeniden işleme dahil) ve kadmiyum içeren çöp ve hurdaların yakılması, kadmiyum içeren kaplamaların çıkarılması (örneğinyakılarak) ve kaynak kullanılarak kadmiyum içeren metal parçalarının kesilmesi,
  • Kurşun ve çinko cevheri eritilmesi ve kadmiyumun elektrolitik üretimi,
  • Kadmiyum ve kadmiyum bileşiklerinin üretimindeki yıkım işleri,
  • Plastik ve boyalara renk vermek için kadmiyum içeren pigmentlerin kullanımı,
  • Kadmiyum içeren emaye, seramik boya ve cila üretimi ve işlenmesi,
  • Çözünebilir kadmiyum bileşiklerinin film, cam, kauçuk ve kuyumculukta kullanımı,
  • Kadmiyum içeren materyalin mekanik olarak işlenmesi,

Aşağıdaki aktivitelerde ısıtma ile (lehimleme, kaynak, kesme) kadmiyum oksit dumanının oluşumu beklenmelidir:

  • Kadmiyum içeren macun şeklindeki plastiklerin, boyaların, cilaların ve seramik boyaların işlenmesi,
  • Kadmiyum içeren fotoelektrik hücrelerin üretimi ve işlenmesi,
  • Kadmiyum içeren element ve ünitelerin televizyon, ölçüm, kontrol ve reaktör teknolojisinde ve motorlu araçlar ve uçak endüstrisinde kullanımı,
  • Yumuşak lehimleme işleri, özellikle yüksek düzeylerde sert lehim içeren lehim kullanımı (örneğin mücevher üretimi ve tamiri).

 

BENZER YAZILAR
YORUMLAR
KPSS
İşyeri Hekimliği ve İş güvenliği
SEÇME SINAVI

18 mayıs 2019

KPSS
SIKÇA SORULAN SORULAR
  • Sarımsak Tansiyonu Düşürür Mü ?

    Sarımsak Tansiyonu Düşürür Mü ?  Sarımsağın birçok faydası olduğu bilinmektedir. Bunlardan bir tanesi de yüksek tansiyonu düşürmeye yardımcı olmasıdı... Devamını Oku

KPSS
DERS DOKÜMANLARI
KATEGORİLER